* NỘI DUNG SÁCH:
Cuốn sách tập trung phân tích các phương thức tuyên truyền được các phe sử dụng trong Thế chiến thứ nhất. Từ đó, tác giả đưa ra một số kết luận nổi bật giúp người đọc hiểu rõ hơn chính sách tuyên truyền ảnh hưởng đến mọi khía cạnh của cuộc sống xuyên suốt thời chiến cũng như những hệ quả trực tiếp trên chiến trường. môn, Harold D. Qua công trình nghiên cứu này, bạn đọc có thể tìm thấy những khuôn mẫu cũng như mô hình sơ khai sẽ đóng vai trò quan trọng trong quá trình hình thành nền tảng truyền thông hiện đại.
Nhiệm vụ quan trọng hàng đầu của tuyên truyền là hun đúc sự thù ghét của người dân với quốc gia thù địch, duy trì quan hệ hữu nghị với đồng minh cùng các nước trung lập, lôi kéo các nước trung lập chống lại kẻ thù, và phá vỡ phòng tuyến của kẻ thù. Nói tóm gọn, tuyên truyền sở hữu tầm quan trọng đặc biệt trên vũ đài chính trị quốc tế khi chiến sự xảy ra.
* MỘT SỐ TRÍCH ĐOẠN HAY:
⊕ Hoạt động tuyên truyền là một trong ba khía cạnh chủ chốt của quá trình vận hành bộ máy chiến tranh khi phải đương đầu với kẻ thù: 1. Áp lực quân sự: Thể hiện sức mạnh liên hợp của ba lực lượng lục quân, hải quân và không quân. 2. Áp lực kinh tế: Cản trở khả năng [kẻ thù] tiếp cận các thị trường hay nguồn cung cấp nguyên liệu, vốn và lao động. 3. Tuyên truyền: Trực tiếp thực thi các thông điệp tuyên truyền. (trang 20)
⊕ Tiến trình nuôi dưỡng ảo tưởng chiến thắng phải dựa trên sự liên đới chặt chẽ giữa sức mạnh và chính nghĩa. Cách chúng ta phân minh cái đúng và cái tốt ngày nay vẫn hệt như cách chúng ta đã làm từ thời nguyên sơ đến giờ, đó là phân định thông qua các trận đánh. Nếu ta thắng, Chúa ở bên ta. Còn nếu ta thua, Chúa có lẽ đã ủng hộ phe kia rồi. (119)
⊕ Niềm tin tôn giáo vẫn sở hữu sức mạnh làm lay động trái tim của nhiều con người, vậy nên chỉ có nhà tuyên truyền viên kém cỏi mới không cân nhắc việc tận dụng diễn ngôn tín ngưỡng để thực hiện công cuộc cổ xúy chiến tranh. Mọi tổ chức tôn giáo phải được cầu cạnh để phán truyền về sự thất bại của kẻ thù, cũng như để tôn vinh những thánh thần, linh mục và các giáo điều của đất nước mình. (85)
⊕ Với những nước thua trận như Đức, giới quân phiệt đã dựa vào bộ máy tuyên truyền để giữ thể diện cho chính mình. Họ tuyên bố họ bại trận không phải vì vấp phải sự kháng cự của những tiểu đoàn quân Đồng minh, mà do nội bộ đất nước đã sụp đổ từ phía sau tiền tuyến. (14)
⊕ “Chúng ta phải giúp lính trơn và nông dân Nga nhận ra rằng phía sau lưỡi lê của quân Đức là hình ảnh các nam tước và địa chủ phong kiến đến để lấy đi đất đai của họ; là ký ức dội lại về những ông quản đốc biến việc kiếm được 15 rúp trong 8 giờ làm việc của thời kỳ cách mạng về thời kỳ chỉ kiếm được 2 rúp trong 12 giờ làm việc của những tháng ngày lao động như nô lệ xưa kia trong các nhà máy, công xưởng hay hầm mỏ.” (138)
⊕ Mọi quốc gia đều luận ra một cách thức tuyên truyền hiệu quả tại Hoa Kỳ, đó là thông qua một người ngoại quốc có chức vị sống tại Hoa Kỳ; người đó không cần phải có những phát ngôn xuất hiện trên mặt báo, nhưng phải là người có tiếng nói trong thời chiến. Chỉ cần toát ra một phong thái quyền quý là đủ gây ấn tượng với các thành viên Đảng Cộng hòa Hoa Kỳ, và tạo ra một mối dây liên kết về tình cảm. Bà vợ của một chủ báo nổi tiếng đứng ra tiếp đón một vị Bá tước; phu nhân của một Thượng nghị sĩ khác lại tiếp tục mời tiệc một vị Công tước. Các tước vị Hầu tước hay Nam tước đều thể hiện sức nặng của mình trong trò chơi xã giao này. (181)
⊕ Một mẫu tờ truyền đơn của Mỹ, với thiết kế giống tuyệt đối tấm thẻ bưu chính ở Đức, ghi rằng: “Viết địa chỉ của gia đình bạn lên tấm thẻ này; nếu bị lính Mỹ bắt giữ, hãy đưa nó cho sĩ quan đầu tiên thẩm vấn bạn. Anh ta sẽ có trách nhiệm gửi gắm tấm thẻ này để gia đình bạn có thể yên tâm về tình trạng của bạn.” Còn nội dung ở mặt sau tấm thẻ ghi: “Xin đừng lo lắng cho tôi. Tôi không còn phải tham gia vào cuộc chiến này nữa. Tôi có đủ đồ ăn thức uống. Quân đội Mỹ cung cấp cho tù nhân khẩu phần ăn giống hệt như binh lính của họ: thịt bò, bánh mì trắng, khoai tây, đậu, mận khô, cà phê, bơ, thuốc lá…” (190)
⊕ Bộ máy tuyên truyền của Đức đã làm những gì có thể để lật lại mối thâm thù lâu đời của người Pháp dành cho người Anh. Họ nói Pháp là móng vuốt của Anh, và rằng quá trình chuẩn bị cho chiến tranh của người Anh đã bị tụt lại phía sau, như Winston Churchill gần đây đã thừa nhận. Ý đồ của người Anh là dụ cho người Pháp phải đổ máu trước. (191)
⊕ Một quả đạn pháo, để đảm bảo độ sát thương cao nhất, cần phải được cho nổ ở chính giữa nhóm đối tượng mục tiêu. Mặt khác, những tờ rải truyền đơn nên được phát tán trong phạm vi càng rộng càng tốt, tránh xa những tập thể có kỷ luật cao mà nên đến được tay người lính đơn độc đang nhàn nhã đứng canh gác, khi anh ta đang không có những người đồng đội bên cạnh. Cả tập thể có lẽ sẽ coi tờ truyền đơn này như một trò đùa tiêu khiển, nhưng một cá nhân đơn lẻ sẽ đọc nó trong vô thức, và có lẽ sẽ có xu hướng tin tưởng ít nhiều vào những lý lẽ nó đưa ra… Cả hai phe Đồng minh và Liên minh Trung tâm đều đã thử nghiệm các loại đầu đạn tuyên truyền sử dụng súng cối tầm ngắn làm phương tiện phóng. Ý tưởng cơ bản là chế tạo một quả bom có sức nổ nhỏ, khi tiếp cận được phòng tuyến kẻ thù, sẽ tạo ra một cơn mưa tờ truyền đơn rải xuống đầu kẻ thù đang trong cơn choáng váng. (204)
⊕ “Tôi tin tưởng vào sự gan dạ của những đoàn quân ra mặt trận, và vào tài năng và sự tận hiến của những nhà lãnh đạo của chúng ta. Tôi tin vào sức mạnh của lẽ phải, vào cuộc viễn chinh của tư tưởng văn minh, vào nước Pháp, vào những điều trường tồn, cần thiết và không thể xâm phạm. Tôi tin mọi sự gắng chịu sau cùng rồi sẽ được tưởng thưởng. Tôi tin điều ta cần là sự vững tin, tĩnh tại trong cuộc sống hàng ngày, cùng kỷ luật thép khi chiến tranh ập đến. Tôi tin vào giọt máu của những vết thương đang rỉ và giọt nước của phước lành, vào tia sáng của đạn pháo và đốm lửa của ngọn nến le lói, và vào chuỗi tràng hạt của vị linh mục. Tôi tin vào lời thề linh thiêng của người xưa, và vào sự thơ ngây của con trẻ. Tôi tin vào lời nguyện cầu và sự can đảm của những người vợ và người mẹ, và vào sự chính nghĩa và vinh quang của ngọn quốc kỳ. Tôi tin vào lịch sử oai hùng, vào hiện tại phồn vinh, và vào cả tương lai thịnh vượng hơn nữa của chúng ta. Tôi tin vào những người đồng hương, dù còn sống hay đã chết. Tôi tin vào những đôi bàn tay đang nắm chặt vũ khí, hay đang đan vào nhau khi cầu nguyện. Tôi tin vào tất cả chúng ta, và tôi tin vào Chúa trời. Tôi tin, tôi tin.” (70)
⊕ Trong lịch sử tuyên truyền thế giới chưa ai có sự thể hiện xuất sắc được như Wilson. Ông chạm tới trái tim của từng người dân, điều chưa chính khách nào làm được. Trong vài tháng ngắn ngủi, ông là hiện thân của niềm tin của những người theo chủ nghĩa lý tưởng vào một thế giới tốt đẹp hơn, và là niềm hy vọng vớt vát cuối cùng của những người dân đang khóc than cầu ước cho một nền hòa bình tạm thời. Ông đã được tôn lên đỉnh cao vô song của uy tín và quyền lực, còn tên của ông được nhắc đến với sự tôn kính bởi người dân tại khắp các quốc gia. (241)
* ĐỌC THÊM:
Propaganda Technique in the World War (Amazon)